Văn hoá Đài Loan có nhiều điểm gần gũi với người Việt như tôn trọng gia đình, coi trọng việc học và ẩm thực phong phú. Tuy nhiên vẫn có những quy tắc ứng xử khác cần biết khi mới đến. Bài này tổng hợp các điểm hữu ích trong giao tiếp, sinh hoạt và lễ hội.
Đây là mô tả chung, không áp dụng cho mọi người. Mỗi vùng và mỗi cộng đồng đều có nét riêng.
Giao tiếp và cách ứng xử
Người Đài Loan thường lịch sự, nói năng nhẹ nhàng và tránh xung đột trực diện. Một lời từ chối có thể được diễn đạt rất tế nhị, vì vậy nên chú ý ngữ điệu và ngữ cảnh thay vì chỉ nghe nghĩa đen.
Chào hỏi bằng nụ cười và cúi đầu nhẹ là đủ trong hầu hết tình huống. Khi nhận hoặc đưa đồ cho người lớn tuổi, dùng hai tay để thể hiện sự tôn trọng.
Ngôn ngữ trong đời sống
Tiếng Quan Thoại là ngôn ngữ phổ biến trong giáo dục và công việc, bên cạnh tiếng Đài Loan và tiếng Khách Gia ở một số nơi. Chữ viết dùng chữ phồn thể, khác với chữ giản thể ở nhiều nơi khác, nên người học tiếng Trung cần thời gian làm quen.
Đừng ngại nói sai. Nhiều người dân sẵn sàng kiên nhẫn khi bạn nỗ lực dùng tiếng của họ.
Ăn uống và chợ đêm
Chợ đêm là nét đặc trưng, nơi bạn có thể thử nhiều món với giá phải chăng. Trà sữa, các món nướng, mì và cơm hộp đều phổ biến. Người dân thường ăn uống đúng giờ và chú trọng vệ sinh nơi công cộng.
Khi ăn cùng người khác, nên chờ người lớn tuổi mời trước. Tránh cắm đũa đứng vào bát cơm, vì cử chỉ này được nhiều nền văn hoá Á Đông coi là điềm không may.
Quy tắc nơi công cộng
- Xếp hàng trật tự khi lên tàu điện ngầm và đứng bên phải thang cuốn.
- Hạn chế ăn uống trên tàu điện ngầm, vì có thể bị nhắc nhở.
- Phân loại rác theo quy định của từng khu vực, nhiều nơi có giờ thu rác riêng.
Phân loại rác có thể gây khó khăn cho người mới, nên hãy hỏi người cùng nhà hoặc ban quản lý.
Lễ hội và dịp trong năm
Tết Nguyên Đán, Tết Đoan Ngọ, Trung Thu và Lễ hội đèn lồng là các dịp quan trọng. Một số dịp có điểm tương đồng với Việt Nam. Trường cũng thường tổ chức hoạt động văn hoá cho sinh viên quốc tế, là cơ hội để trải nghiệm.
Tôn giáo và tín ngưỡng
Đạo giáo và Phật giáo phổ biến, cùng nhiều đền chùa nhỏ trong khu dân cư. Khi vào đền, nên giữ trật tự, ăn mặc kín đáo và hỏi trước khi chụp ảnh.
Chuyện học và công việc
Văn hoá Đài Loan coi trọng nỗ lực và kỷ luật. Sinh viên thường chuẩn bị bài kỹ, đúng giờ và làm việc nhóm nghiêm túc. Nên báo trước nếu đến muộn hoặc nghỉ, và chủ động liên lạc với giảng viên khi gặp khó khăn.
Trong bài tập nhóm, mỗi thành viên thường nhận phần việc rõ ràng và chốt tiến độ cụ thể. Nếu không kịp, hãy báo sớm để nhóm điều chỉnh.
Những hiểu lầm hay gặp
Một số người Việt nghĩ Đài Loan giống hệt các nơi nói tiếng Trung khác, nhưng thực tế có nhiều khác biệt về ngôn ngữ, lịch sử và lối sống. Người địa phương cũng có thể chưa biết nhiều về Việt Nam, nên hãy chia sẻ về quê hương mình một cách cởi mở.
Gợi ý để hoà nhập nhanh
Tham gia câu lạc bộ, hoạt động tình nguyện và lớp tiếng Trung giúp bạn kết bạn nhanh hơn. Trải nghiệm hằng ngày được kể thêm trong bài cuộc sống sinh viên Việt Nam tại Đài Loan. Nếu đang lên kế hoạch sang, hãy đọc quy trình du học Đài Loan để nắm lộ trình, và tham khảo Study in Taiwan để biết hoạt động dành cho sinh viên quốc tế.
Ví dụ một tình huống hằng ngày
Khi được bạn cùng lớp mời ăn cơm tại nhà, nên mang theo một món quà nhỏ như trái cây hoặc bánh, cởi giày ở cửa nếu chủ nhà làm vậy và cảm ơn khi kết thúc.
Nếu cần dự trù chi phí cho các dịp giao lưu, hãy xem bài chi phí du học Đài Loan. Nếu chưa chắc nên làm gì, cứ hỏi một cách chân thành, người Đài Loan thường sẵn lòng giải thích về phong tục của mình.